Feb: Urologie

Introductie
Introductie
De uroloog: een chirurgisch specialist die zich bezighoudt met operatieve behandelingen en aandoeningen van de urinewegen en mannelijke genitaliën. Een opleiding van 2 jaar algemene heelkunde en vier jaar urologie. Echter was er niet altijd sprake van dit lange voor traject, want hoe is dit chirurgische vakgebied tot stand gekomen?

Geschiedenis van de urologie
De circumcisie is een van de urologische ingrepen die wellicht wel als eerste ooit op reguliere basis werd uitgevoerd. Echter met de beschrijving en behandeling van blaasstenen nam de ontwikkeling van het vak een duikvlucht. Een van de eerst beschreven blaasstenen ooit is gevonden in een mummie van 4800 voor Christus.

Maar voordat er personen waren die zich durfden te wagen om iets aan het bestaan van deze stenen te doen, moeten we terug naar de tijd van Hippocrates (460-370 voor christus). Want zo is in de originele tekst van de eed van Hippocrates te lezen: ‘Ik zal geen operaties uitvoeren, zelfs niet bij lijders aan blaasstenen, maar ik zal dat werk aan deskundigen overlaten.’ Waarmee hij destijds al aangaf dat dit een specialistisch werkje was. De introductie van het snijden aan stenen wordt toegeschreven aan Ammonium Lithotomos (200 v.Chr.), een Griekse steensnijder uit Alexandrië. En sindsdien worden er meerdere dappere voorlopers der urologen beschreven die zich waagden aan deze ingreep.

Zo ontstonden ten tijden van de 17e eeuw de rondtrekkende steensnijders gilden. Aan wie door de chirurgijns gilden de ingrepen van ziekten aan blaas en scrotum toen al werden toevertrouwd. Echter waren deze lithotomen nog niet dusdanig vaardig dat de patiënten deze ingrepen, die destijds via het perineum werden verricht, ook overleefden. Rondtrekkend door Europa hoopten zij de consequenties van hiervan te ontlopen.

De grote stap voorwaarts kwam toen Jean Civiale (1792-1867) de lithotrite onwikkelde waarmee het eerste voorbeeld van minimaal invasie chirurgie geboren was. Deze Fransman was namelijk de eerste persoon die transurethraal de stenen brak met een aangepaste spijker en hamer.

Uiteindelijk was de grondlegger van het huidige urologische specialisme de fransman Felix Guyon die in 1890 als eerste aangesteld werd als professor in de urologie.

Het huidige vak nam zijn duikvlucht rond het begin van de vorige eeuw. Na een hoop experimenten met telescoopachtige instrumenten kon de eerste elektrisch verlichte cytoscoop in 1877 worden gepatenteerd, waardoor in 1911 voor het eerst een transurethrale prostatectomie kon worden verricht. maar rond je jaren 50 kwam de echte doorbrachten de Hopkins rod lens werd ontwikkeld. Hierdoor werd endoscopische benadering van de urinewegen mogelijk. Toen hier later ook de fibreoptische scopen voor werden ontwikkeld werden de operatieve mogelijkheden nog verder vergroot.

En dit bracht de urologie tot het specialisme van de huidige dag, met vele operatieve mogelijkheden en aandachtsgebieden: oncologische urologie, de andrologische urologie, de kinderurologie, de minimaal invasieve urologie en functionele urologie.

  • Oncologische urologie: richt zich op de behandeling van urologische tumoren van de nieren, het pyelum, de blaas, de prostaat en de testikels. 
  • Andrologische urologie: andrologie betekent het specialisme van de man. Binnen dit specialisme wordt vruchtbaarheidsproblematiek en seksuologische problematiek behandeld.
  • Kinderurologie: op deze afdeling van de urologie worden kinderen behandeld met afwijkingen van de urinewegen in de leeftijd van 0-16 jaar. Vaak is er sprake van aangeboren afwijkingen, zoals sub-pelviene stenose, reflux, mega-urether, hypospadie, etc.
  • Minimaal invasieve urologie: is het onderdeel van de urologie dat zich bezig houdt met de behandeling van urologische aandoeningen door kleine (bestaande) openingen in het lichaam. Aandoeningen van de urinewegen zijn bij uitstek geschikt voor een minimaal invasieve benadering.
  • Functionele urologie: omvat functiestoornissen van de urinewegen. Globaal zijn dit incontinentie en de blaasontledigings stoornissen. Onderdelen van de functionele urologie zijn neuro-urologie, de urologie van de vrouw en de bekkenbodemdysfunctie.
Video's
Robot geassisteerde radicale prostatectomie (RARP)


Transurethrale resectie van de prostaat


Nefrectomie (geanimeerd)

Nefrectomie anno 1930


Radicale cystectomie


Anatomie en fysiologie urinewegen (geanimeerd)


 

Congressen

Vorige thema's

Disclaimer:
VCMS Nederland en haar afdelingen hebben geen rechten op het materiaal dat bij de “Maandthema’s” naar voren komt. Tevens verklaren VCMS Nederland en haar afdelingen dat zij niks heeft aan te geven en geen aandelen heeft in de vertoonde informatie op deze pagina’s.
The Dutch Surgical Society for Medical Students and her satellite divisions have nothing to disclose.